Atamalar luğati
Özbekiston huquqiy atamalari luğati
Özbekiston huquqi atamalarining qisqa taʼriflari, norma körsatilgan holda. Har biri lex.uz’dagi akt matni böyiça tekşirilgan.
Atamalar soni: 30
- Affillangan şaxsJamiyatning affillangan şaxsi — jamiyat bilan uluş yoki aksiyalarning 20 foizi va undan ortiğiga egalik, boşqaruv organlaridagi lavozim yoki bitta xöjalik birlaşmasiga kiriş orqali boğlangan şaxs; qonun bunday şaxslarni jamiyat…
- ApostilApostil — rasmiy hujjatga çet elda foydalaniş uçun qöyiladigan maxsus «Apostille» ştampi: u mansabdor şaxs imzosining haqiqiyligini, imzolaş vakolati mavjudligini va muhr yoki ştamp izining haqiqiyligini tasdiqlaydi.
- Autsorsing şartnomasiAutsorsing şartnomasi — ijroçi buyurtmaçining alohida vazifasini (hisob, IT-qöllab-quvvatlaş, mijozlarga xizmat) haq evaziga bajarişni öz zimmasiga oladigan şartnoma.
- Aylanmadan olinadigan soliqAylanmadan olinadigan soliq — Özbekiston Soliq kodeksidagi rejim: kiçik biznes QQS va foyda soliği örniga daromaddan bitta soliq tölaydi.
- BHM — Bazaviy hisoblaş miqdoriBazaviy hisoblaş miqdori (BHM) — Prezident belgilaydigan pul birligi.
- Benefitsiar mulkdorBenefitsiar mulkdor — pirovardida mulk huquqlariga egalik qiladigan yoki kompaniyani amalda nazorat qiladigan jismoniy şaxs.
- Davlat bojiDavlat boji — vakolatli muassasalar va mansabdor şaxslar yuridik ahamiyatga molik harakatlarni amalga oşirgani va (yoki) hujjat bergani uçun undiriladigan majburiy tölov.
- DXŞ — Davlat-xususiy şeriklikDavlat-xususiy şeriklik (DXŞ, baʼzan DXS deb yoziladi) — davlat şerigi va xususiy şerikning muayyan muddatga yuridik jihatdan rasmiylaştirilgan, loyihani amalga oşiriş uçun resurslarni birlaştirişga asoslangan hamkorligi.
- Due diligence (kompaniyani huquqiy tekşiriş)Due diligence (kompaniyani huquqiy tekşiriş) — uluş sotib oliş, investitsiya yoki yirik bitimdan oldin kompaniyaning taʼsis hujjatlari, uluşga bölgan huquq, majburiyatlar, soliqlar va nizolarini har tomonlama tekşiriş.
- E-kontrakt (E-contract) tizimiE-kontrakt (portalda E-contract) — Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Bojxona qömitasining taşqi savdo operatsiyalari axborot tizimi.
- ERI — Elektron raqamli imzoElektron raqamli imzo (ERI) — elektron hujjat axborotini yopiq kalit yordamida maxsus özgartiriş natijasida hosil qilingan imzo; oçiq kalit yordamida axborotda xatolik yöqligini aniqlaş va kalit egasini identifikatsiya qiliş…
- Fors-major (yengib bölmaydigan kuç holatlari)Fors-major (yengib bölmaydigan kuç) — favqulodda va muayyan şaroitlarda oldini olib bölmaydigan vaziyatlar bölib, ular tufayli majburiyatni bajarib bölmaydi.
- IşonçnomaIşonçnoma — bir şaxs (işonç bildiruvçi) tomonidan ikkinçi şaxsga (işonçli vakilga) uçinçi şaxslar oldida vakillik qiliş uçun berilgan yozma vakolat (Fuqarolik kodeksining 134-moddasi).
- JShShIR (PINFL) — Jismoniy şaxsning şaxsiy identifikatsiya raqamiJShShIR (rus tilida PINFL) — jismoniy şaxsning ön tört raqamdan iborat şaxsiy identifikatsiya raqami, davlat, bank, ijtimoiy va boşqa xizmatlarni körsatişda şaxsni tasdiqlovçi yagona identifikator.
- Litsenziya, ruxsat etiş xususiyatiga ega hujjat va xabarnomaLitsenziya faoliyatning litsenziyalanadigan turini amalga oşiriş huquqini beradi.
- MÇJ — Masʼuliyati çeklangan jamiyatMasʼuliyati çeklangan jamiyat (MÇJ) — bir yoki bir neça şaxs taʼsis etgan, ustav fondi (ustav kapitali) taʼsis hujjatlarida belgilangan miqdorlarda uluşlarga bölingan xöjalik jamiyati (2026-yil 21-apreldagi O‘RQ-1137-son…
- Oferta (ommaviy oferta)Oferta — bir yoki bir neça muayyan şaxsga yöllangan, yetarli darajada aniq va şartnoma tuzişga niyatni ifodalovçi taklif (Fuqarolik kodeksining 367-moddasi).
- NDA — Oşkor qilmaslik töğrisidagi bitim (NDA)NDA (oşkor qilmaslik töğrisidagi bitim) — maʼlumotni olgan şaxs (konfident) uning maxfiyligini saqlaşni öz zimmasiga oladigan şartnoma.
- Penya va neustoykaNeustoyka — qonunçilik yoki şartnomada belgilangan, qarzdor majburiyatni bajarmaganda yoki lozim darajada bajarmaganda kreditorga tölaşi şart bölgan pul summasi (Fuqarolik kodeksining 260-moddasi).
- Prokuror protestiProtest — «Prokuratura töğrisida»gi Qonunda nazarda tutilgan prokuror nazorati hujjatlaridan biri (37-modda).
- QQS — Qöşilgan qiymat soliğiQöşilgan qiymat soliği (QQS) — Özbekiston Soliq kodeksidagi tovar va xizmatlar realizatsiyasiga solinadigan soliq.
- Soliq rezidentiSoliq rezidenti — Soliq kodeksiga köra rezident qoidalari böyiça soliq tölaydigan şaxs.
- STIR (INN) — Soliq tölovçining identifikatsiya raqamiSoliq tölovçining identifikatsiya raqami (STIR, rus tilida INN) — Özbekistonning butun hududida yagona bölgan raqam.
- Talabnoma (pretenziya)Talabnoma (rus tilida pretenziya) — huquqi buzilgan taraf sudga murojaat qilişdan oldin buzgan tarafga yuboradigan yozma talab.
- Tovar belgisiTovar belgisi — belgilangan tartibda röyxatdan ötgan, yuridik va jismoniy şaxslarning tovar va xizmatlarini boşqa şaxslarning şu turdagi tovarlaridan farqlaş uçun xizmat qiladigan belgi (2001-yil 30-avgustdagi 267-II-son…
- Ustav fondi (ustav kapitali)Ustav fondi (ustav kapitali) — MÇJ iştirokçilari uluşlarining nominal qiymatidan iborat, ustavda belgilanadigan summa (2026-yil 21-apreldagi O‘RQ-1137-son Qonunning 15-moddasi).
- YaTT — Yakka tartibdagi tadbirkorYakka tartibdagi tadbirkor (YaTT) — tadbirkorlik faoliyatini yuridik şaxs taşkil etmagan holda amalga oşiruvçi jismoniy şaxs.
- Yirik bitimYirik bitim — jamiyat sof aktivlarining belgilangan foizidan ortiq mol-mulkni oliş yoki tasarrufdan çiqariş bilan boğliq bitim yoki özaro boğliq bir neça bitim.
- Şartnoma preambulasiPreambula — şartnomaning asosiy bölimlaridan oldingi kiriş qismi: unda taraflar, imzolovçilarning vakolat asosi va kelişuv maqsadi körsatiladi.
- Çet el yuridik şaxsining doimiy muassasasiDoimiy muassasa — çet el yuridik şaxsi Özbekistondagi tadbirkorlik faoliyatini töliq yoki qisman amalga oşiradigan doimiy faoliyat joyi (Soliq kodeksi, 36-modda).