O‘zbekistonda tovar belgisi 2026-yilda qancha turadi: davlat boji, uzaytirish, Madrid

2026-yil oktyabr holatiga O‘zbekistonda tovar belgisi uchun ariza berishdan guvohnoma olishgacha bo‘lgan davlat boji tovarlar va xizmatlarning xalqaro tasnifi (MKTU) bo‘yicha bir sinf uchun kompaniya uchun 5 104 000 so‘mni, jismoniy shaxs uchun esa 2 992 000 so‘mni tashkil etadi. Bu — «Davlat boji to‘g‘risida»gi O‘RQ-600-son Qonun ilovasining 12-bandi «a» va «b» kichik bandlariga ko‘ra 11,6 va 6,8 bazaviy hisoblash miqdori (BHM); BHM 2026-yil 1-sentyabrdan 440 000 so‘mni tashkil etadi. Xorijiy kompaniya yoki norezident uchun patent vakilining ishtiroki qonun bo‘yicha majburiy. Madrid tizimi orqali O‘zbekiston uchun birinchi sinf bo‘yicha Butunjahon intellektual mulk tashkiloti (BIMT)ning 653 CHFdan boshlanadigan asosiy bojiga qo‘shimcha 245 CHF to‘lanadi.

Qisqacha

• Kompaniya, 1 sinf: ariza berishdan guvohnomagacha 12-band «a» va «b» kichik bandlari bo‘yicha davlat boji 11,6 BHM = 5 104 000 so‘m; 3 sinf — 13,6 BHM = 5 984 000 so‘m. Ikkinchi to‘lovning aniq summasi idoraning xabarnomasi bilan solishtirib tekshiriladi (quyidagi qaydga qarang).
• Jismoniy shaxs, 1 sinf: 6,8 BHM = 2 992 000 so‘m; 3 sinf — 7,8 BHM = 3 432 000 so‘m.
• To‘lov ikkita. Ariza berishda ariza berish va ekspertiza uchun boj to‘lanadi (kompaniya uchun birinchi sinf bo‘yicha 6 BHM), ekspertiza qarori chiqqach — ro‘yxatdan o‘tkazish, nashr etish va guvohnoma berish uchun 5,6 BHM. Ikkinchi to‘lovga uch oy beriladi, undan keyin — 50% ustama bilan.
• Uzaytirish — har 10 yilda bir marta: kompaniya birinchi sinf uchun 6 BHM (2 640 000 so‘m), har bir keyingi sinf uchun 4 BHMdan to‘laydi — bu ariza berishdagi qo‘shimcha sinf narxidan to‘rt baravar ko‘p.
• Xorijiy kompaniya yoki norezident o‘zbekistonlik arizachi bilan bir xil stavkalar bo‘yicha to‘laydi, ammo ishlarni faqat Adliya vazirligida ro‘yxatdan o‘tgan patent vakili orqali yuritadi.
• Madrid: 245 CHF — faqat O‘zbekiston uchun individual boj; faqat O‘zbekistonga bir sinf bo‘yicha berilgan ariza kamida 898 CHF turadi, bunga kelib chiqish davlati idorasining yig‘imi qo‘shiladi.

Tovar belgisining narxi nimalardan tashkil topadi

Belgi uchun byudjet uch qismdan iborat va takliflarni solishtirishda ularni aralashtirib bo‘lmaydi.

• Davlat bojlari. Qonunda BHMga karrali miqdorda belgilangan va davlatga o‘tadi. Ularning miqdori uchta o‘zgaruvchiga bog‘liq: arizachi kim (jismoniy yoki yuridik shaxs), MKTUning nechta sinfi daʼvo qilingan va to‘lov muddatlariga ulgurdingizmi.
• Arizani tayyorlash. O‘xshash belgilarni qidirish, sinflarni tanlash, tovarlar va xizmatlar ro‘yxati, ishonchnoma, ustuvorlik hujjatlari. Tezlashtirilgan ekspertizada axborot qidiruvi uchun to‘lov O‘RQ-600 ilovasida belgilanmagan, uning miqdori ariza berilgan sanada Intellektual mulk markazidan aniqlanadi.
• Hamrohlik. Ekspertiza so‘rovlariga javoblar, eʼtirozlar, apellyatsiya, to‘lov va uzaytirish muddatlarini nazorat qilish. Xorijiy arizachi uchun bunga O‘zbekiston patent vakilining majburiy ishi ham kiradi.

Dastlab summani eng ko‘p o‘zgartiradigan omillar — to‘lovchi toifasi (bir sinf uchun 6,8 yoki 11,6 BHM) va ikkinchi to‘lovning kechikishi (kompaniya uchun yana 2,8 BHM). 10–20 yillik gorizontda byudjetni ortiqcha sinflar oshirib yuboradi: ariza berishda sinf kompaniyaga 1 BHM turadi, har bir uzaytirishda esa — 4 BHM.

2026-yilda tovar belgisini ro‘yxatdan o‘tkazish uchun davlat bojlari

Hisob-kitob O‘RQ-600 ilovasi 12-bandining «a» va «b» kichik bandlari (2026-yil 12-sentyabrdagi tahrir, 2026-yil oktyabrda lex.uz bo‘yicha tekshirilgan) hamda Prezidentning 2026-yil 23-iyundagi PF-115-son Farmoni bilan 2026-yil 1-sentyabrdan belgilangan 440 000 so‘mlik BHM bo‘yicha qilingan.

Jamoaviy belgi uchun ariza berish stavkalari xuddi shunday. O‘RQ-600-son Qonun 23-moddasidagi imtiyozlar, jumladan kichik biznes uchun 25%, faqat ixtirolar va foydali modellarga taalluqli, tovar belgilariga tatbiq etilmaydi.

Bitta qayd. «v» kichik bandga izoh (rasmiy o‘zbek matnida ham shunday) amal qilishni saqlash uchun birinchi yilgi bojni ro‘yxatdan o‘tkazish boji bilan bir vaqtda to‘lashni talab qiladi, biroq kichik bandda tovar belgilari uchun yillik stavka yo‘q, «Tovar belgilari, xizmat ko‘rsatish belgilari va tovar kelib chiqqan joy nomlari to‘g‘risida»gi 267-II-son Qonun (keyingi o‘rinlarda — Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonun) bo‘yicha esa uzaytirish 10 yilda bir marta to‘lanadi. Shu sababli hisob-kitobda bunday qator yo‘q, ammo idora uni xabarnomaga kiritsa, ikkinchi to‘lov sezilarli darajada yuqori bo‘ladi: summa to‘lov sanasidagi xabarnoma bilan solishtirib tekshiriladi.

Qachon to‘lash kerak va kechiksa nima bo‘ladi

2025-yil 8-avgustdagi O‘RQ-1080 bilan kiritilgan o‘zgartirishlarni hisobga olganda to‘lov quyidagicha tartibga solingan.

• Ariza berishda ariza berish va ekspertiza uchun boj to‘lanadi: kompaniya birinchi sinf uchun 6 BHM va har bir keyingisi uchun 1 BHM kiritadi. To‘lovni idora elektron tizimlar orqali tasdiqlaydi.
• Agar barcha sinflar uchun to‘lanmagan bo‘lsa, ekspertiza faqat to‘lovchi tanlagan sinflar bo‘yicha o‘tkaziladi. Yetishmayotgan qismi xabarnomadan boshlab uch oy ichida to‘ldiriladi; to‘ldirilmasa, belgi ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi, to‘langan to‘liqsiz summa esa qaytarilmaydi (O‘RQ-600-son Qonunning 23-moddasi).
• Ekspertiza qarori chiqqach, u yuborilgan sanadan boshlab uch oy ichida ikkinchi blok to‘lanadi — ro‘yxatdan o‘tkazish, nashr etish va guvohnoma: kompaniya uchun 5,6 BHM (2 464 000 so‘m), jismoniy shaxs uchun 2,8 BHM (1 232 000 so‘m).
• Uch oydan keyin, lekin olti oydan kech bo‘lmagan to‘lov ikkinchi blokni 50% ga oshiradi. Kompaniya bir sinf uchun jami 11,6 BHM o‘rniga 14,4 BHM (6 336 000 so‘m), jismoniy shaxs esa 6,8 o‘rniga 8,2 BHM (3 608 000 so‘m) to‘laydi.
• Ro‘yxatdan o‘tkazish avtomatik tarzda boj to‘langanda amalga oshadi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 18-moddasi), QR-kodli elektron guvohnoma esa o‘sha kuni beriladi (20-modda).

Uch oy qarorning yuborilgan sanasidan hisoblanadi, uni o‘qigan sanadan emas, shuning uchun idora xabarnomalarini kuzatib borish aniq bir shaxsning zimmasida bo‘lishi kerak.

Ro‘yxatdan o‘tkazilgandan keyingi bojlar: uzaytirish, litsenziya, huquqni o‘tkazish

Belgi bilan ro‘yxatdan o‘tkazilgandan keyingi harakatlar O‘RQ-600 ilovasi 12-bandining «v»–«e» kichik bandlari bo‘yicha to‘lanadi.

Uchta amaliy xulosa.

• Portfelni uzaytirish ro‘yxatdan o‘tkazishdan qimmatroq. Beshta sinfli kompaniya ariza berishda 15,6 BHM, uzaytirishda esa 22 BHM, yaʼni hozirgi BHM bo‘yicha 9 680 000 so‘m to‘laydi. Uzaytirishda har bir qo‘shimcha sinf uchun 4 BHM stavkasi qonunning rus tilidagi tarjimasida ham, o‘zbek tilidagi rasmiy matnida ham bir xil (O‘RQ-600).
• Uzaytirishni kechiktirib bo‘lmaydi. Ariza guvohnoma amal qilishining so‘nggi yilida beriladi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 22-moddasi). Muddat o‘tkazib yuborilsa, iltimosnoma bo‘yicha olti oy qoladi, ammo boj ikki baravar oshadi.
• Litsenziya va huquqni o‘tkazishni ro‘yxatdan o‘tkazish shart. Belgiga bo‘lgan huquqni o‘tkazish shartnomasi va litsenziya shartnomasi Adliya vazirligida ro‘yxatdan o‘tkazilishi lozim (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 30-moddasi), boj esa ro‘yxatdan o‘tkazishdan oldin to‘lanadi (O‘RQ-600-son Qonunning 23-moddasi). Bitta shartnomadagi uchta belgi bo‘yicha franchayzing kompaniyaga 10 BHM (4 400 000 so‘m) turadi. Ulushni sotib olishda belgi o‘sha kompaniyada qoladi, aktivlarni sotib olishda esa alohida shartnoma bilan o‘tadi — buni kompaniyani sotib olish tuzilmasiga oldindan kiritib qo‘yishadi.

Adliya vazirligining Apellyatsiya kengashi: belgi bo‘yicha nizo qancha turadi

Ekspertizaning rad javobi ustidan Adliya vazirligining Apellyatsiya kengashiga shikoyat qilinadi. Raqobatchining ro‘yxatdan o‘tkazilishini kengashda yoki sudda eʼtirozlash mumkin (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 24-moddasi), belgini foydalanilmagani uchun muddatidan oldin tugatish esa faqat sud orqali mumkin (25-moddaning 3-qismi) — bunda kengash boji emas, sud davlat boji to‘lanadi. Kengash bojlari O‘RQ-600 ilovasining 14-bandida 2026-yil 7-maydagi O‘RQ-1144 tahririda belgilangan, u 2026-yil 8-avgustdan amal qiladi.

Ekspertiza qarori ustidan u qabul qilingan sanadan boshlab uch oy ichida Apellyatsiya kengashiga, kengash qarori ustidan esa olti oy ichida sudga shikoyat qilinadi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 16-moddasi). Apellyatsiya kompaniyaga bir sinf bo‘yicha butun ro‘yxatdan o‘tkazish bojiga yaqin turadi, shuning uchun ariza berishdan oldin belgini tekshirish nizoga qaraganda arzonroq tushadi. Rad javoblarining sabablari va ularga javob berish usullari «Tovar belgisini ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etish: sabablari va keyin nima qilish kerak» maqolasida tahlil qilingan.

Milliy ariza yoki Madrid tizimi

O‘zbekiston Madrid protokolida 2006-yil 27-dekabrdan buyon ishtirok etadi, shu sababli xorijiy huquq egasi O‘zbekistonni o‘z mamlakati idorasi orqali berilgan xalqaro arizada ko‘rsatishi mumkin. 2026-yil 12-apreldan BIMT O‘zbekiston uchun individual bojni frankda qayta hisobladi (axborot xabarnomasi № 22/2026): birinchi sinf uchun 272 o‘rniga 245 CHF va har bir keyingisi uchun 111 o‘rniga 100 CHF — shu sanadan boshlab kelib chiqish idorasiga kelib tushgan arizalar uchun. Summa kursga bog‘langan va qayta hisoblanishi mumkin, shuning uchun ariza berishdan oldin uni BIMT boj kalkulyatorida tekshirishadi.

Markaziy bankning 2026-yil 10-oktyabrdagi kursi bo‘yicha (1 CHF = 14 315,85 so‘m; kurs har kuni o‘zgaradi, so‘mdagi summalar taxminiy) faqat O‘zbekistonga bir sinf bo‘yicha Madrid arizasi kelib chiqish idorasi yig‘imisiz kamida 898 CHF, taxminan 12,86 mln so‘m turadi — bu kompaniyaning milliy davlat bojlaridan taxminan 2,5 baravar ko‘p. O‘zbekiston arizadagi ko‘plab davlatdan biri bo‘lganda Madrid foydali: asosiy boj bir marta to‘lanadi, uch sinfli O‘zbekistonni qo‘shish esa 445 CHF, taxminan 6,37 mln so‘m turadi. Uzaytirishda ham xuddi shunday mantiq: yolg‘iz O‘zbekiston uchun BIMT orqali bir sinf uchun 776 CHF chiqadi, milliy tartibda esa 2 640 000 so‘m.

Agar arizachi xorijiy kompaniya bo‘lsa

• Faqat vakil orqali. Doimiy xorijda yashovchi jismoniy shaxslar va xorijiy yuridik shaxslar belgilarni ro‘yxatdan o‘tkazish bo‘yicha ishlarni Adliya vazirligida ro‘yxatdan o‘tgan patent vakillari orqali yuritadi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 34-moddasi). Vakil faqat mamlakatda doimiy yashovchi O‘zbekiston fuqarosi bo‘lishi mumkin, uning vakolatlari esa arizaga ilova qilinadigan ishonchnoma bilan tasdiqlanadi.
• Olti oylik ustuvorlik. Agar belgi Parij konvensiyasi ishtirokchisi bo‘lgan davlatda allaqachon topshirilgan bo‘lsa, olti oy ichida kelib tushgan O‘zbekiston arizasi birinchi ariza sanasini oladi (12-modda). Ustuvorlik ariza berishda yoki ariza kelib tushganidan keyin ikki oy ichida daʼvo qilinadi, tasdiqlovchi hujjatlar uch oydan kechiktirmay taqdim etiladi.
• Kim huquq egasi bo‘ladi. Agar brendni mahalliy sho‘ba kompaniya topshirsa, huquq egasi ona kompaniya emas, aynan u bo‘ladi. Qarorni ariza berishdan oldin qabul qilgan maʼqul: belgini keyin o‘tkazish birinchi belgi uchun 20 BHM (8 800 000 so‘m) turadi. Brendga egalik tuzilmasini O‘zbekistonda kompaniyani ro‘yxatdan o‘tkazish va xorijiy investitsiyalarni qo‘llab-quvvatlash bilan birga o‘ylab chiqish qulay.

Ro‘yxatdan o‘tkazilgandan keyin belgini intellektual mulk obyektlarining bojxona reyestriga kiritish mumkin, shunda bojxona chegarada kontrafaktni to‘xtatadi; bu ishni tashqi iqtisodiy faoliyat va bojxona bo‘yicha hamrohlik bilan birga yuritish qulay.

Muddatlar: ariza berishdan guvohnomagacha

Qonun muddatlariga ko‘ra va ekspertiza so‘rovlarisiz belgi ariza berilganidan taxminan yetti oy o‘tib ro‘yxatdan o‘tkaziladi, tezlashtirilgan yo‘l bilan — taxminan ikki oyda, bunga to‘lov uchun ketadigan vaqt qo‘shiladi. Bu kafolat emas: ekspertizaning har bir so‘roviga uch oy ajratiladi, uzaytirish bilan esa to‘qqiz oygacha. Arizachi javob bermasa va muddatni uzaytirish haqida iltimosnoma bermasa, ariza qaytarib olingan hisoblanadi (13-modda), biroq o‘tkazib yuborilgan muddat u tugaganidan keyin ikki oydan kechiktirmay berilgan iltimosnoma bo‘yicha tiklanadi; boj — kompaniya uchun 4 BHM (1 760 000 so‘m), jismoniy shaxs uchun 2 BHM.

2025–2026-yillarda nima o‘zgardi

• 2026-yil 1-sentyabrda BHM 440 000 so‘mgacha oshdi (PF-115). Belgilar bo‘yicha BHMdagi stavkalar o‘zgarmadi, biroq so‘mdagi barcha summalar o‘z-o‘zidan oshdi, o‘tgan yilgi materiallardagi hisob-kitoblar esa endi noaniq.
• 2026-yil 8-avgustda O‘RQ-600 ilovasining Apellyatsiya kengashi bojlari to‘g‘risidagi yangi 14-bandi kuchga kirdi (O‘RQ-1144); tovar belgilariga oid 12-bandni bu qonun o‘zgartirmadi. Xuddi shu qonun sudga manfaatdor shaxsning arizasi bo‘yicha tugatilgan yuridik shaxsning yoki merosxo‘rsiz vafot etgan jismoniy shaxsning guvohnomasini muddatidan oldin tugatish imkonini berdi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonun 25-moddasining 5-qismi).
• 2026-yil 12-aprelda BIMT O‘zbekiston uchun individual bojni qayta hisobladi: birinchi sinf uchun 272 o‘rniga 245 CHF va har bir keyingisi uchun 111 o‘rniga 100 CHF; uzaytirish — 136 va 91 o‘rniga 123 va 82 CHF.
• 2026-yil 1-yanvarda Nitsa tasnifining 13-tahriri (NCL 13-2026) kuchga kirdi. 2027-yil 1-yanvardan NCL (13-2027) amal qiladi, uning dastlabki versiyasi BIMT tomonidan allaqachon eʼlon qilingan, 2027-yilgi arizalardagi tovarlar va xizmatlar ro‘yxati shu bilan solishtirib tekshiriladi.
• 2025-yil 9-avgustda O‘RQ-1080 kuchga kirdi: boj to‘langani to‘lov hujjati o‘rniga elektron tizimlar orqali tasdiqlanadi; belgi boj to‘langanda avtomatik ro‘yxatdan o‘tkaziladi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 18-moddasi), boj to‘langani haqidagi hujjat olingandan keyin uch ish kuni ichida emas; uzaytirish uchun boj ariza berilganda to‘lanadi (22-modda); O‘RQ-600-son Qonunning 23-moddasi yangi tahrirda bayon etildi.

Hisob-kitob namunasi

Stsenariylar ko‘rgazmali, faqat 2026-yil oktyabrdagi davlat bojlari hisoblangan.

1-stsenariy. Turkiyalik maishiy kimyo ishlab chiqaruvchisi O‘zbekistonga brendi bilan MKTUning 3, 5 va 21-sinflari bo‘yicha chiqadi. O‘zbekiston patent vakili orqali milliy ariza — 13,6 BHM, yaʼni 5 984 000 so‘m davlat boji, bunga vakilning ishi qo‘shiladi. Faqat O‘zbekistonga Madrid arizasi — 653 + 245 + 100 + 100 = 1 098 CHF, taxminan 15,7 mln so‘m, bunga Turkiya idorasining yig‘imi qo‘shiladi. Agar kompaniya brendni Madrid orqali yana bir nechta davlatda bir vaqtda ro‘yxatdan o‘tkazsa, O‘zbekiston faqat 445 CHF qo‘shadi, mahalliy vakil esa faqat dastlabki rad javobi kelsagina kerak bo‘ladi.

2-stsenariy. Toshkentdagi qahvaxonalar tarmog‘i belgini 30, 35 va 43-sinflar bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tkazadi. Kompaniya uchun bu 13,6 BHM, yaʼni 5 984 000 so‘m, taʼsischi uchun jismoniy shaxs sifatida — 7,8 BHM, yaʼni 3 432 000 so‘m, farq 2 552 000 so‘m. Ammo bir yildan keyin tarmoq investor jalb qilsa va belgini kompaniyaga o‘tkazish kerak bo‘lsa, o‘tkazish shartnomasini ro‘yxatdan o‘tkazish jismoniy shaxs stavkasi bo‘yicha 10 BHM (4 400 000 so‘m) yoki yuridik shaxs stavkasi bo‘yicha 20 BHM (8 800 000 so‘m) turadi — tejalgan summaning hammasidan ko‘p. Ikkinchi to‘lovning uch oylik muddatini o‘tkazib yuborish esa kompaniyaga yana 2,8 BHM, yaʼni 1 232 000 so‘m qo‘shadi.

Byudjetni oshirib yuboradigan odatiy xatolar

• Ro‘yxatdan o‘tkazish to‘lovi uchun uch oylik muddatni o‘tkazib yuborish. Ikkinchi blok 50% ga qimmatlashadi, to‘lanmasa, belgi umuman ro‘yxatdan o‘tkazilmaydi. Taqvimga ikkita sana qo‘yiladi: qaror yuborilganidan boshlab uch oy va guvohnoma amal qilishining so‘nggi yili boshlanishi.
• Sinflarni «ehtiyot shart» daʼvo qilish. Ortiqcha sinf kompaniyaga hozir 1 BHM, har bir uzaytirishda esa 4 BHM turadi. Bundan tashqari, belgi uch yil ketma-ket foydalanilmayotgan sinflar bo‘yicha har qanday manfaatdor shaxs sud orqali muhofazani muddatidan oldin tugatishga erishishi mumkin (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 25-moddasi). Sinflarni qanday tanlash «Tovar belgisi uchun MKTU sinflari: qanday tanlash va ortiqcha to‘lamaslik» maqolasida tahlil qilingan.
• Tekshirmasdan ariza berish. Qonun ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etishni bojni qaytarish asosi sifatida nomlamaydi, apellyatsiya esa kompaniyaga 10 BHM turadi. Metodika — tovar belgisini noyobligi bo‘yicha tekshirish haqidagi materialda.
• Belgini noto‘g‘ri egaga rasmiylashtirish. Keyinchalik o‘tkazish birinchi belgi uchun 10–20 BHM turadi.
• Xorijiy kompaniyaning vakilni oxirgi daqiqada qidirishi. Vakilsiz ariza berib bo‘lmaydi, uni qidirib yurganda esa konvensiya ustuvorligining olti oylik muddati tugab qolishi mumkin.

Ariza berish tartibi va hujjatlar to‘plami «O‘zbekistonda tovar belgisini ro‘yxatdan o‘tkazish: tartibi, muddatlari va hujjatlari» maqolasida batafsil bayon etilgan.

Pactum qanday yordam beradi

• Belgilar va sinflar to‘plamingiz uchun byudjetni hisoblaymiz: davlat bojlari amaldagi BHM bo‘yicha alohida, yuristning ishi alohida.
• O‘xshash belgilarni qidiramiz va ortiqcha sinflar uchun to‘lamaslik maqsadida tovarlar va xizmatlar ro‘yxatini MKTU bo‘yicha tuzamiz.
• Arizani tayyorlaymiz va topshiramiz, ekspertiza so‘rovlariga javob beramiz, to‘lov va uzaytirish muddatlarini nazorat qilamiz.
• Xorijiy huquq egalari uchun Adliya vazirligida ro‘yxatdan o‘tgan patent vakili orqali vakillikni tashkil qilamiz — milliy ariza bo‘yicha ham, Madrid doirasidagi dastlabki rad javoblari bo‘yicha ham.
• Litsenziya shartnomalari va huquqni o‘tkazishni, shu jumladan franchayzing va kompaniyalar bilan bitimlar doirasida, ro‘yxatdan o‘tkazamiz.

Pactumda tovar belgisini ro‘yxatdan o‘tkazish 6 000 000 so‘mdan boshlanadi; sinflar to‘plamingiz uchun bu summaga nimalar kirishini va yuqoridagi jadvallardagi davlat bojlari qanday to‘lanishini ishni boshlashdan oldin tijoriy taklifda qayd etamiz, portfellar, Madrid, rad javoblariga javoblar, apellyatsiyalar va uzaytirishlar uchun esa narx vazifani tahlil qilgandan keyin belgilanadi. O‘z brendingiz bo‘yicha byudjetni tovar belgisi va patentni ro‘yxatdan o‘tkazish haqidagi sahifada yoki yurist konsultatsiyasida hisoblashni boshlash mumkin: 60 daqiqa, 300 000 so‘m, xizmat narxi hisobiga o‘tkaziladi.

Ko‘p so‘raladigan savollar

O‘zbekistonda yakka tartibdagi tadbirkor (YaTT) uchun tovar belgisi qancha turadi?

O‘RQ-600 ilovasi stavkalarni faqat jismoniy va yuridik shaxslarga ajratadi, yakka tartibdagi tadbirkorlar uchun alohida toifa unda yo‘q. Yakka tartibdagi tadbirkor — jismoniy shaxs, shuning uchun mo‘ljal — jismoniy shaxs stavkalari: bir sinf uchun 6,8 BHM, yaʼni 2 992 000 so‘m. To‘lovchi toifasini ariza berishda tasdiqlab olish va YaTT nomiga ro‘yxatdan o‘tkazilgan belgi kelajakdagi kompaniyaga emas, shaxsan unga tegishli ekanini yodda tutish kerak.

Tovar belgisini uzaytirish qancha turadi?

Navbatdagi 10 yilga uzaytirish kompaniyaga birinchi sinf uchun 6 BHM (2 640 000 so‘m) va har bir keyingisi uchun 4 BHM (1 760 000 so‘m), jismoniy shaxsga — 4 BHM va 1 BHM turadi. Ariza guvohnoma amal qilishining so‘nggi yilida beriladi. Muddat tugaganidan keyingi olti oylik imtiyozli muddatda boj ikki baravar oshadi: kompaniya bir sinf uchun 12 BHM, yaʼni 5 280 000 so‘m to‘laydi.

Xorijiy kompaniyalar o‘zbekistonlik kompaniyalardan ko‘proq to‘laydimi?

Yo‘q, O‘RQ-600 ilovasining 12-bandida chet elliklar uchun alohida stavkalar yo‘q: xorijiy kompaniya yuridik shaxs sifatida to‘laydi, birinchi sinf uchun 11,6 BHM. Majburiy vakillik qimmatroq tushadi: xorijiy yuridik shaxslar va doimiy xorijda yashovchi shaxslar O‘zbekiston patent vakili orqali harakat qiladi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 34-moddasi). Madrid orqali ariza berilganda xarajatlar Shveytsariya frankida hisoblanadi: O‘zbekiston uchun BIMTning asosiy bojiga qo‘shimcha 245 CHF.

Ro‘yxatdan o‘tkazish rad etilsa, davlat boji qaytariladimi?

O‘RQ-600-son Qonunning 18-moddasi tovar belgisini ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etishni bojni qaytarish asosi sifatida nomlamaydi, shuning uchun ariza berish va ekspertiza uchun to‘langan bojning qaytarilishiga umid qilmaslik kerak. Ortiqcha to‘lov, yaʼni qonunda belgilanganidan ortiq summa qaytarilishi mumkin.

Bir necha sinf bo‘yicha tovar belgisi qancha turadi?

Birinchisidan ortiq har bir sinf kompaniyaga 1 BHM (440 000 so‘m), jismoniy shaxsga — 0,5 BHM (220 000 so‘m) qo‘shadi; qolgan bojlar sinflar soniga bog‘liq emas. Kompaniya uchun 3 sinf — 13,6 BHM (5 984 000 so‘m), 5 sinf — 15,6 BHM (6 864 000 so‘m).

Kichik biznes uchun chegirma bormi?

Yo‘q. O‘RQ-600-son Qonun 23-moddasidagi chegirmalar, jumladan kichik biznes subʼektlari uchun 25%, faqat ixtirolar va foydali modellarga qo‘llaniladi. Tovar belgilari va xizmat ko‘rsatish belgilariga ular tatbiq etilmaydi.

Belgini tezroq ro‘yxatdan o‘tkazish mumkinmi va bu qancha turadi?

Tezlashtirish faqat taraflar kelishuviga ko‘ra mumkin: agar muhofaza qilishga yaroqlilik bo‘yicha axborot qidiruvi o‘tkazilsa, belgini ekspertizadan o‘tkazish ariza berilgandan keyingi olti-yetti oy o‘rniga ariza ko‘rib chiqishga qabul qilinganligi haqidagi qaror sanasidan boshlab bir oyni oladi (Tovar belgilari to‘g‘risidagi Qonunning 15-moddasi). Arizachining tezlashtirishni talab qilish huquqi yo‘q. O‘RQ-600 ilovasida tezlashtirish uchun alohida davlat boji yo‘q, axborot qidiruvi to‘lovining miqdori va tartibi esa ariza berilgan sanada Intellektual mulk markazidan aniqlanadi.

Manbalar

• «Davlat boji to‘g‘risida»gi O‘RQ-600-son Qonun, 2020-yil 6-yanvar, ilova, 12 va 14-bandlar (2026-yil 12-sentyabrdagi tahrir)
• «Davlat boji to‘g‘risida»gi O‘RQ-600-son Qonun, o‘zbek tilidagi rasmiy matn
• «Tovar belgilari, xizmat ko‘rsatish belgilari va tovar kelib chiqqan joy nomlari to‘g‘risida»gi 267-II-son Qonun, 2001-yil 30-avgust
• 2025-yil 8-avgustdagi O‘RQ-1080-son Qonun
• 2026-yil 7-maydagi O‘RQ-1144-son Qonun
• Prezidentning 2026-yil 23-iyundagi PF-115-son Farmoni (2026-yil 1-sentyabrdan BHM 440 000 so‘m)
• BIMT, Madrid tizimining 22/2026-son axborot xabarnomasi
• BIMT, Madrid tizimi bojlari jadvali
• BIMT, Madrid protokoli ishtirokchilari
• BIMT, O‘zbekistonning Madrid protokoli bo‘yicha bayonotlari
• BIMT, Nitsa tasnifi
• O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki, 2026-yil 10-oktyabrdagi CHF kursi