Kamera jarimasi bir-ikki oydan keyin keldi: bir oylik muddat qoidasi (MJtK 36-moddasi)

Agar kamera jarimasi huquqbuzarlikdan bir-ikki oy o‘tib kelgan bo‘lsa, qarorni oching va ikki sanani toping — huquqbuzarlik sanasi va qaror chiqarilgan sana. 2026-yil oktyabr holatiga 2026-yil 5-fevraldan kiritilgan MJtK 36-moddasining 3-qismi amal qiladi: kamera qayd etgan YHQ buzilishi uchun ma’muriy jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan e’tiboran bir oydan kechiktirmay qo‘llanilishi mumkin. Qaror kechroq chiqarilgan bo‘lsa, ish yuritish istisno etiladi (271-moddaning 7-bandi) — bu shikoyat uchun eng kuchli asoslardan biri. Agar qaror o‘z vaqtida chiqarilgan-u, SMS kech kelgan bo‘lsa, bir oy qoidasi o‘z-o‘zidan yordam bermaydi: unda shikoyat uchun 10 kun nusxa olingan kundan hisoblanishi muhim (316-modda). Shikoyat my.gov.uz (1054-xizmat) yoki sud orqali beriladi; davlat boji to‘lanmaydi (MJtK 315-moddasi).

Qisqacha

• Qoida: kamera qayd etgan YHQ buzilishlari bo‘yicha jazo huquqbuzarlik kunidan e’tiboran 1 oydan kechiktirmay, qaror ustidan shikoyat qilinganda esa 1 yildan kechiktirmay qo‘llaniladi (36-moddaning 3-qismi, O‘RQ-1116 bilan kiritilgan, 2026-yil 5-fevraldan amal qiladi).
• Nimani solishtirish: huquqbuzarlik sanasi va qaror chiqarilgan sana — ikkalasi ham qarorning o‘zida ko‘rsatilgan. Bir oy qoidasi uchun SMS sanasi asosiysi emas.
• Kech kelgan SMS: shikoyat uchun 10 kun nusxa olingan kundan hisoblanadi; xavfsizi — eng erta sanadan (SMS yoki my.gov.uz portalida birinchi ochilgan kun).
• To‘lov: YHQ jarimasi SMS kelgan kundan emas, qaror chiqarilgan kundan e’tiboran 60 kun ichida to‘lanadi (332-moddaning 2-qismi); xabar kech kelsa, bu muddatning bir qismi o‘tib ketgan bo‘ladi.
• Chegirma: topshirilgan kundan e’tiboran 15 kun ichida 50 foiz yoki 30 kun ichida 70 foiz; shikoyat qilinsa — chegirma yo‘q (332¹-modda).
• Yana bir muddat: kamera ma’lumotlari mansabdor shaxsga 48 soat ichida yetib borishi kerak, aks holda ish tugatiladi (17¹-moddaning 7-qismi, 271-moddaning 13-bandi).
• 2026-yil 5-fevralgacha sodir etilgan huquqbuzarlik: huquqbuzarlik sanasida bir oy qoidasi hali bo‘lmagan.

MJtKning 36-moddasi nima deydi

36-modda davlat ma’muriy jazoni qancha vaqt ichida qo‘llay olishini belgilaydi:

• 1-qism — umumiy qoida: huquqbuzarlik sodir etilgan kundan e’tiboran bir yildan kechiktirmay, davomli huquqbuzarlikda esa u aniqlangan kundan e’tiboran;
• 3-qism — kameralar uchun maxsus qoida (2026-yil 4-fevraldagi O‘RQ-1116, 2026-yil 5-fevraldan amal qiladi): maxsus avtomatlashtirilgan foto va video qayd etish texnika vositalari orqali qayd etilgan YHQ buzilishlari bo‘yicha — huquqbuzarlik sodir etilgan kundan e’tiboran bir oydan kechiktirmay, qaror ustidan shikoyat qilinganda esa bir yildan kechiktirmay.

Norma matni: «…ma’muriy jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan e’tiboran bir oydan kechiktirmay, ma’muriy javobgarlikka tortish to‘g‘risidagi qaror ustidan shikoyat qilinganda esa … bir yildan kechiktirmay qo‘llanilishi mumkin». O‘zgartirishlarning rasmiy matni — o‘zbek tilidagi matn; lex.uz saytidagi rus tilidagi tarjima norasmiy deb belgilangan.

Muddat buzilishining oqibati 271-moddaning 7-bandida yozilgan: ishni ko‘rib chiqish paytiga kelib 36-moddadagi muddatlar o‘tib ketgan bo‘lsa, ish yuritish istisno etiladi. Kamera qarori haydovchi ishtirokisiz chiqariladi (309¹-moddaning 1-qismi), shuning uchun ko‘rib chiqish payti — qaror chiqarilgan sana.

Birinchi qaror bir oydan keyin chiqarilgan bo‘lsa, organ «shikoyat qilinganda» degan bir yillik muddatga tayana oladimi — qonun aniqlashtirmaydi. So‘zma-so‘z matnga ko‘ra bir oy jazo qo‘llashga, bir yil esa qaror ustidan shikoyat qilingan holatga tegishli; 271-moddaning 7-bandi ishni ko‘rib chiqish paytiga kelib muddat o‘tgan bo‘lsa, ish yuritishni istisno etadi.

Qaysi sanalarni solishtirish kerak

Oy qanday hisoblanadi. MJtKda muddatlarni hisoblash qoidalari yo‘q. Shuning uchun farq kalendar oydan aniq ko‘p bo‘lganda qoidaga ishonch bilan tayaning: huquqbuzarlik 3-mart, qaror 20-aprel — har qanday hisobda muddat o‘tgan. Agar farq bir oy, ortiq-kam bir-ikki kun bo‘lsa, dalil munozarali: undan foydalaning, lekin yagona dalil sifatida emas.

«Jarima bir oydan keyin keldi»: uchta holat

1-holat: qaror bir oydan keyin chiqarilgan

Bu kamera jarimasiga qarshi eng kuchli dalillardan biri: unga guvohlar va yozuvlar kerak emas, ikkala sana ko‘rinadigan qarorning o‘zi yetarli. Shikoyatda dalilni shunday bayon qilish mumkin: «MJtK 36-moddasining uchinchi qismiga ko‘ra, yo‘l harakati qoidalari buzilganligi maxsus avtomatlashtirilgan foto va video qayd etish texnika vositalari orqali qayd etilgan hollarda ma’muriy jazo huquqbuzarlik sodir etilgan kundan e’tiboran bir oydan kechiktirmay qo‘llanilishi mumkin. Huquqbuzarlik (sana) kuni qayd etilgan, qaror esa (sana) kuni, ya’ni ushbu muddat o‘tganidan keyin chiqarilgan. Bu holat MJtK 271-moddasining 7-bandiga ko‘ra ish yuritishni istisno etadi».

Iltimos — qarorni bekor qilib, ish yuritishni tugatish (321-moddaning 1-qismi 3-bandi, 271-moddaning 7-bandi). Qarorning nusxasi yoki ko‘chirmasini va uni olgan sanani tasdiqlovchi hujjatni — SMS yoki my.gov.uz sahifasining skrinshotini ilova qiling.

Qayerga berish kerak. Qarorning o‘zida ko‘rinib turgan dalil uchun my.gov.uz ham mos: 1054-xizmat, javob 5 kunda, qo‘shimcha o‘rganish kerak bo‘lsa 10 kunda (VMQ-382, 12-band). Lekin u yerda bitta urinish: xuddi shu mazmundagi takroriy murojaat ko‘rib chiqilmaydi (13-band). Agar ballar yoki katta summa xavf ostida bo‘lsa, jinoyat ishlari bo‘yicha sud ishonchliroq — u yerda tergov sudyasi, iltimosnomalar va apellyatsiya bor. Ikkala yo‘l bosqichma-bosqich «Radar jarimasiga shikoyat qilish: my.gov.uz va sud» maqolasida yoritilgan.

Shikoyatni baribir berish kerak: kechikib chiqarilgan qaror o‘z-o‘zidan yo‘qolmaydi — uni shikoyatingiz bo‘yicha organ yoki sud bekor qiladi. Muddatida berilgan shikoyat ko‘rib chiqilayotganda qaror ijrosi to‘xtatib turiladi (318-modda).

2-holat: qaror o‘z vaqtida chiqarilgan, xabar esa kechikkan

Qonunga ko‘ra kamera qarorining nusxasi chiqarilgandan keyin uch kun ichida buyurtma xat bilan yuboriladi (309¹-moddaning 3-qismi; VMQ-975 bilan tasdiqlangan Nizomning 37-bandi). Amalda 2026-yil 1-martdan, IIV va «O‘zbekiston pochtasi» xabarlariga ko‘ra, qog‘oz xatlar yuborilmaydi: 6079 raqamidan SMS keladi, qaror esa my.gov.uz, MyGov, Safe Road, Road24, Hamroh va Majburiy ijro byurosi ilovasida ko‘rinadi. Pochta orqali yetkazishni bekor qilgan hujjat nomlanmagan, 309¹-moddaning 3-qismi esa o‘zgartirilmagan. Bunday holatda «nusxa olingan» deb nimani hisoblash — qonunda to‘g‘ridan-to‘g‘ri hal qilinmagan.

Bundan nima kelib chiqadi:

• Shikoyat muddati. 10 kun nusxa olingan kundan e’tiboran hisoblanadi (316-modda). Xavfsizi — eng erta sanadan: SMS yoki my.gov.uz portalida birinchi ochilgan kundan. 10-kalendar kunidan kechiktirmay bering.
• 10 kun o‘tib ketgan bo‘lsa. Shikoyat bilan birga muddatni tiklash haqida iltimosnoma beriladi (316-modda). Kameralar uchun dalil — nusxa 309¹-moddaning 3-qismiga ko‘ra buyurtma xat bilan yuborilmagan, qaror haqida faqat SMS yoki my.gov.uz orqali ma’lum bo‘lgan. Muddatni tiklash — organ yoki sudning huquqi, uzrli sabablar ro‘yxatini esa qonun bermaydi. Batafsil — shikoyat muddati o‘tkazib yuborilganda maqolasida.
• To‘lov muddati. YHQ jarimasi SMS kelgan kundan emas, qaror chiqarilgan kundan e’tiboran 60 kun ichida to‘lanadi (332-moddaning 2-qismi). Xabar bir yarim oydan keyin kelgan bo‘lsa, to‘lovga oz vaqt qolgan.
• Ijroni to‘xtatish. Muddatida berilgan shikoyat ijroni to‘xtatib turadi (318-modda). Shikoyat muddat o‘tkazib yuborilgan holda tiklash haqidagi iltimosnoma bilan berilsa, 318-moddaning so‘zma-so‘z matniga ko‘ra avtomatik to‘xtatish yo‘q. Darhol ijro etishning imkoni bo‘lmasa, qaror chiqargan organdan ijroni bir oygacha kechiktirishni so‘rash mumkin (328-modda), lekin bu asos tor.
• Chegirma. 50 va 70 foiz qaror topshirilgan kundan e’tiboran hisoblanadi (332¹-moddaning 1-qismi). Faqat SMS orqali kelgan qaror qachon topshirilgan hisoblanishini qonun aniqlashtirmaydi; chegirma bilan to‘lashga qaror qilsangiz, 15 kunni eng erta sanadan hisoblang.

Agar SMS umuman kelmasa, telefon raqamingizni my.gov.uz portalida ro‘yxatdan o‘tkazing va qarorlarni my.gov.uz yoki ilovalarda vaqti-vaqti bilan tekshirib turing — shunda na shikoyat muddatini, na chegirma muddatini yo‘qotasiz.

Qonunga ko‘ra radar jarimasi qancha vaqtda keladi

Bu zanjirga ko‘ra kamera qarori huquqbuzarlikdan keyin bir oy ichida, nusxasi esa qarordan bir necha kun keyin paydo bo‘lishi kerak. Ikki oydan keyin kelgan jarima — sanalarni tekshirish uchun sabab, lekin buzilish isboti emas: qaror o‘z vaqtida chiqarilgan bo‘lsa, faqat yetkazish kechikkan.

48 soat: ikkinchi «vaqt» asosi

2025-yil 29-yanvardan kamera ma’lumotlari qaror chiqarishga vakolatli mansabdor shaxsga qayd etilgan paytdan 48 soat ichida yetib borishi kerak; yetib bormasa, ish yuritish tugatiladi (17¹-moddaning 7-qismi, 271-moddaning 13-bandi). Yuborilgan vaqtni o‘zingiz tekshira olmaysiz: qarorda u odatda ko‘rinmaydi. Shuning uchun bu mustaqil dalil emas, balki shikoyatdagi iltimosnoma — YHXXdan huquqbuzarlik haqidagi ma’lumot yuborilgan vaqt to‘g‘risidagi ma’lumotni talab qilib olish.

Qaror ochilgan ekan, yana nimani tekshirish kerak

• Modda. 2026-yil 5-fevraldan kamera faqat 17¹-moddaning 1-qismidagi yopiq ro‘yxatdagi huquqbuzarliklarni qayd eta oladi: kamar, tezlik, svetofor va to‘xtash chizig‘i, to‘xtash va to‘xtab turish, quvib o‘tish, qarama-qarshi bo‘lak, telefon va boshqa ba’zilari. Tonirovka (126-modda), 127-, 128²-moddalar va 128-moddadagi yo‘l chiziqlari bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi (283-moddaning 1-qismi).
• Suratdagi avtomobil. Qarorda davlat raqam belgisi bilan transport vositasi tasviri bo‘lishi shart (309¹-moddaning 4-qismi); boshqa marka, rang yoki noto‘g‘ri aniqlangan raqam — shikoyat uchun asos.
• Rulda kim bo‘lgan. Avtomobilga boshqa shaxs egalik qilgan bo‘lsa, qayd etilgan kungacha bo‘lgan sanadagi hujjatlar kerak — «Kamera jarimasi keldi, lekin rulda men emas edim» maqolasiga qarang.
• Ballar. Modda 34¹-moddadagi ro‘yxatga kirsa, jarima bilan birga jarima ballari ham beriladi; qarorning bekor qilinishi ularni ham bartaraf etadi — jarima ballari haqidagi maqolaga qarang.

Bir oy qoidasi yordam bermasa

Qaror o‘z vaqtida chiqarilgan, surat aniq, raqam o‘qiladi, rulda o‘zingiz bo‘lgansiz — unda «kech keldi» bekor qilish uchun asos emas. Bunday holatda bekor qilinish imkoniyati past, shikoyat esa chegirmadan mahrum qiladi (332¹-moddaning 2-qismi). Halol javob: 15 kun ichida 50 foizni to‘lash arzonroq. Shikoyat qachon o‘zini oqlashi — «Jarimaga 50% chegirma yoki shikoyat» maqolasida.

Hujjatlar paketini qanday tayyorlash

Jarima-navigator — Brix xizmati (ijrochi — «BAHA AI» MChJ): u qarorni tekshiradi — muddat, modda, sanalar va asoslar — va paket tayyorlaydi: qonundagi asoslar bo‘yicha shikoyat, muddat o‘tkazib yuborilgan bo‘lsa — uni tiklash iltimosnomasi, organga shikoyat berilganligi haqida xabarnoma va my.gov.uz uchun matn. Avval — muddat va foydani tekshirish: chegirma bilan to‘lash (MJtK 332¹-moddasi) foydaliroq bo‘lsa, xizmat buni to‘lovdan oldin aytadi. Shikoyatni o‘zingiz imzolaysiz va topshirasiz; ish bo‘yicha sizning nomingizdan faqat advokat ishtirok eta oladi (MJtK 294, 297-moddalari). Boshlash — xizmat sahifasida yoki Telegramda: @jarimastopbot. Pactum xizmat haqida ma’lumot beradi; savollar — +998 99 050 50 70.

Ko‘p beriladigan savollar

Radar jarimasi 2 oydan keyin keldi — to‘lamasa bo‘ladimi?

Kech kelgan SMS jarimani o‘z-o‘zidan bekor qilmaydi. Qarordagi sanalarni solishtiring: agar u huquqbuzarlikdan bir oy o‘tib chiqarilgan bo‘lsa, 36-moddaning 3-qismi bo‘yicha dalil bilan shikoyat bering — qarorni vaqtning o‘tishi emas, organ yoki sud bekor qiladi. Qaror o‘z vaqtida chiqarilgan bo‘lsa, jarima amal qiladi: uni to‘lash yoki boshqa asoslar bilan shikoyat qilish kerak.

Radar jarimasi qancha vaqtda keladi?

Qonunga ko‘ra qaror huquqbuzarlik kunidan e’tiboran bir oydan kechiktirmay chiqariladi (36-moddaning 3-qismi), nusxasi esa chiqarilgandan keyin uch kun ichida yuboriladi (309¹-moddaning 3-qismi). Amalda 2026-yil martidan xabar 6079 raqamidan SMS va my.gov.uz orqali keladi.

SMS kech kelsa, shikoyat uchun 10 kun qaysi kundan hisoblanadi?

Qonun qaror nusxasi olingan kun haqida gapiradi (316-modda). Nusxa faqat SMS va my.gov.uz orqali kelganda, ushbu sanalarning eng ertasidan hisoblash xavfsiz. 10 kun o‘tgan bo‘lsa — shikoyat bilan birga muddatni tiklash haqida iltimosnoma bering.

Bir oy qoidasi 2025-yildagi huquqbuzarliklarga tatbiq etiladimi?

36-moddaning 3-qismi 2026-yil 5-fevraldan amal qiladi. Bu sanagacha sodir etilgan huquqbuzarliklar uchun umumiy muddat — bir yil (36-moddaning 1-qismi), yangi qoida ularga tatbiq etiladimi — qonun to‘g‘ridan-to‘g‘ri aytmaydi.

SMS umuman kelmagan bo‘lsa, jarima ustidan shikoyat qilsa bo‘ladimi?

Ha. Qonun shikoyat muddatini nusxa olinishi bilan bog‘laydi (316-modda): nusxani olmagan bo‘lsangiz, muddat boshlanmagan deb ko‘rsatish mumkin, ishonchlilik uchun esa muddatni tiklash haqida iltimosnoma ilova qiling. Qarorni my.gov.uz yoki ilovada birinchi marta ko‘rgan sana aks etgan skrinshotni saqlang.

Manbalar

• MJtK: 17¹, 36, 271, 283, 309¹, 316, 318, 321, 328, 332, 332¹-moddalar
• O‘RQ-1116, 2026-yil 4-fevral: 36-moddaning 3-qismi va kamera qayd etadigan huquqbuzarliklar ro‘yxati
• VMQning 2024-yil 3-iyuldagi 382-son qarori: YHXXga elektron murojaat reglamenti, 12–13-bandlar
• VMQning 2018-yil 1-dekabrdagi 975-son qarori: Nizom, 37-band
• Portal: my.gov.uz, 1054-xizmat